Klokspot

In Tijdschrift 2023-3 is er door Robert Schilten voor het eerst uitgebreid aandacht besteedt aan de klokkenmaker GM. Voor die tijd is een enkele klok van GM belicht door o.a. Zeeman, Sellink, Bossink en Veldboer. Omdat deze klokkenmaker GM nogal raadselachtig is en zijn klokken afwijkend, wordt het tijd om eens wat meer aandacht aan zijn werk te besteden.  Wie is het? Afbeelding 1 De meest prangende vraag is natuurlijk; wie is GM? Het antwoord hierop is simpel, dat is niet bekend. Eric Veldboer stelt in zijn boek ‘Twentse en Achterhoekse Klokken’ dat GM mogelijk staat voor Gerrit Klein Meckevelt, een jongere broer van Johannes Meckevelt. Hier is echter geen bewijs voor, ook vergelijking van het werk van Meckevelt en GM geeft geen ondersteuning aan deze suggestie. Daarnaast past het ook niet in de datering van de klokken, Gerrit Klein Meckevelt is in 1739 gedoopt, na de datering van de vroegste GM klok (1737) en valt dus af. Opvallende klokken Omdat de ‘wie is het’ vraag niet te bea...

Inleiding De collectie van het Nederlands Open Lucht Museum (NOM) bevat een stoelklok, die beschouwd wordt als één van de vroegste Oost Nederlandse stoelklokken die Nederland rijk is. De klok is weergegeven in afbeelding 1 en is op de wijzerplaat gedateerd met het jaartal 1680. De klok is niet gesigneerd maar wordt in alle bekende klokkenliteratuur toegeschreven aan Jurriaan Spraekel die in de 17 e eeuw als klokkenmaker te Goor werkzaam was (geboren 1618 en overleden 1692). De familie Spraekel heeft ruim 2 eeuwen lang klokkenmakers voortgebracht in voornamelijk Goor, Zutphen en Haarlem en wordt wel gezien als de stamvaders van de Oost Nederlandse klokkenmakerij. De hier besproken stoelklok is al sinds 1964 in het bezit van het NOM en is in vele boeken afgebeeld en beschreven, maar omdat de klok opnieuw gedetermineerd is, wordt om te beginnen een uitgebreide beschrijving van de klok gegeven. Afbeelding 1 Kast De kast van de klok bestaat uit een eikenhouten achterplank waarvan de zi...